درگاه دید > کشورها و گروه‌های کشوری > آسیا > خاورمیانه > ایران > روابط اقتصادی > ژاپن > (۸ مدرک)
 
 

انواع مدارک نمایش داده‌شده:

        



به باور نویسنده، با رفع تحریم‌ها علیه ایران، این کشورمی‌تواند به بازارهای رقابتی ژاپن وارد شود که با توجه به تمایل ژاپن برای تنوع‌بخشی به راه‌های تامین انرژی خود، با استقبال مواجه خواهد شد، اما چالش‌هایی مانند: نبود زیرساخت لازم بر سر راه ورود ایران به بخش انرژی ژاپن و تمایل نشان دادن کشورهای عرب حاشیۀ خلیج فارس برای همکاری با ژاپن وجود دارد. این نوشتار به بررسی روابط ژاپن و کشورهای عرب حاشیۀ خلیج فارس، به‌ویژه در بخش انرژی اختصاص یافته و ظرفیت‌های آتی آن را مورد ارزیابی قرار داده است.
۲. ÇİN İLE JAPONYA’NIN İRAN YARIŞI ، بهمن ۱۳۹۴
مسابقۀ چین و ژاپن برای رابطه با ایران
نویسنده روابط اقتصادی ایران با ژاپن و چین در دورۀ پسابرجام را ارزیابی کرده است و با تبیین مزیت‌های هرکدام از این دو کشور، رقابت مسابقه‌گونۀ انها را برای فعالیت در بازار ایران بررسی کرده است. به باور وی، چین به دلیل اینکه در دورۀ تحریم بسیاری از تحریم‌های غربی علیه ایران را نادیده گرفته بود، نسبت به رقبای اروپایی و ژاپن یک گام جلو است و حجم زیاد مبادلات، مزیت دیگری برای چین است، ولی در طرف مقابل ژاپن نیز به‌رغم اینکه حجم مبادلاتش با ایران به‌واسطۀ رعایت تحریم‌ها حدود یک دهم مبادلات چین با ایران است، ولی در حوزه‌هایی نظیر استفاده صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای و برخی تکنولوژی‌های منحصربه‌فرد در بازار ایران، دارای رقابت خواهد بود.
نوشتار حاضر گزارش میز گرد مشترک اقتصادی دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی با بنیاد صلح ساساکاوای ژاپن با عنوان «ایران و ژاپن: بازسازی اقتصادی ایران» است که به‌منظور بررسی دیدگاه‌های اقتصادی ایران و ژاپن درخصوص بازسازی اقتصادی ایران و گسترش فرصت‌ها برای تعاملات دوجانبه، بازگشت ایران به بازار انرژی و تاثیرات آن بر روابط عرضه و تقاضا و چشم‌اندازهای امنیت منطقه‌ای پرداخته است.
به اعتقاد مقامات ژاپن از آن‌جایی که این کشور روابط گرمی با ایران دارد و در عین حال نیز، به عنوان یکی از متحدین آمریکا در جهان است، می‌تواند در خصوص پرونده هسته ای ایران، به عنوان میانجی عمل کند. ژاپن در صورت اعمال تحریم علیه ایران، بیشترین زیان را متقبل خواهد شد و در صورتی که به واسطه میانجیگری این کشور طرفین به توافق برسند و پرونده ایران به شورای امنیت منتقل نشود، بیشترین سود را نسبت به آمریکا و اروپا، خواهد برد. در حال حاضر، ژاپن در دوراهی گرفتار شده؛ از سویی شدیدا به منابع انرژی ایران وابسته است و از طرف دیگر به عنوان متحد آمریکا، نمی تواند طرف ایران را بگیرد.
ایران دومین دارنده ذخایر بزرگ نفتی است و در حال حاضر نقشی به‌سزا در معادلات جهانی بازار انرژی داشته است. کاخ سفید در سال ۱۹۹۶ طی قانونی فرامرزی اعلام کرد شرکت‌های خارجی را که خواستار مشارکت در بخش انرژی ایران باشند را مجازات می‌نماید؛ اما این قانون با بی‌اعتنایی اغلب کشورها مواجه شد. هندوستان، چین و ژاپن به‌رغم نارضایتی ایالات متحده، در این زمینه قراردادهایی را با ایران به امضا رساندند. بوش نیز به جهت رفع نگرانی خود از روابط ایران با رقبای خود و گشوده شدن منابع نفت و گاز ایران به روی شرکت‌های آمریکایی، در پی یافتن راهی برای روبه‌رو شدن با ایران است. نفت می‌تواند از معدود دلائل این رویارویی باشد؛ هرچند که کاخ سفید تمایلی به افشای این دلیل نخواهد داشت.
در پی عقد قرارداد گسترش حوزه نفتی آزادگان در جنوب غربی ایران بین ایران و ژاپن، دولت آمریکا نگرانی خود را از این توافق ابراز نمود؛ چرا که گمان می‌کرد این سرمایه‌‌گذاری‌های نفتی در ایران، برنامه‌های گسترش سلاح‌های هسته‌ای را دنبال می‌کنند. با این حال، دولت ایران در دسامبر ۲۰۰۳ پروتکلی امضا کرد که به آژانس بین‌المللی انرژی هسته‌ای، اجازه نظارت بر تسهیلات هسته‌ای ایران را می‌داد. احتمال می‌رود حوزه نفتی آزادگان که در ۱۰ کیلومتری مرزهای ایران با عراق واقع شده و یکی از بزرگ‌ترین حوزه‌های خاورمیانه است، تا تابستان ۲۰۰۸ شروع به تولید روزانه ۱۵۰ هزار بشکه نفت خام کند.
۷. ماراتن نفتی ، اسفند ۱۳۸۲
بالاخره پس از افت و خیزهای فراوان در روند مذاکرات پیرامون قرارداد ۸/۲میلیارد دلاری توسعه میدان نفتی آزادگان میان ایران و ژاپن، این قرارداد به امضا رسید. قرارداد توسعه میدان نفتی آزادگان منافع زیادی برای هر دو کشور دارد و با این قرارداد ژاپنی‌ها ۱۵ سال در این منطقه حضور خواهند داشت. البته این قرار داد در شرایط سختی به امضا رسید که ژاپن از طرف آمریکا تحت فشار بود و در ضمن ایران نیز تحت فشارهای بین‌المللی قرار داشت. این قرارداد یک قرارداد برنده ـ برنده خوانده شد.
ایران برای توسعه میدان نفتی آزادگان و پارس جنوبی به دنبال کمک‌های دیگر کشور‌هاست. با کناره‌گیری ژاپن از آغاز عملیات اجرای طرح توسعه میدان آزادگان، بهترین فرصت برای شرکت‌های خصوصی وجود داشت تا بتوانند توان‌مندی‌های خود را به نمایش بگذارند ولی وجود یک انحصار دولتی٬ علاوه بر این که مانع از فعالیت این شرکت‌ها می‌شود، مقدار زیادی از فعالیت‌های این حوزه را به شرکت‌های خارجی واگذار می‌کند . طرح توسعه میدان پارس جنوبی و آزادگان تا کنون ۳۰ میلیارد دلار را در بخش‌های گاز و پتروشیمی جذب نموده و این رقم هنوز هم در حال افزایش است.

۱