درگاه دید > کشورها و گروه‌های کشوری > آسیا > خاورمیانه > کشورهای خلیج‌فارس > عربستان سعودی > سیاست خارجی > (۱۸۶ مدرک)
 
 

انواع مدارک نمایش داده‌شده:

        



به باور نویسنده، تلاش‌های اخیر عربستان و نیز آمریکا برای کشاندن پای مصر در برخی از پرونده‌های امنیتی و استفادۀ ابزاری از تواتمندی نظامی آن در مقابله با آنچه نفوذ طبیعی ایران در منطقه خوانده می‌شود، می‌تواند همچنان بر منافع دو ملت آسیب‌رسان باشد. ایران به‌دنبال ثبات در سیاست خارجی مصر و بازگشت این کشور به اعتدال و میانه‌روی است. باید دید در آینده حاکمان نظامی که فراتر از هیاهوی تبلیغاتی آمریکا و عربستان در قالب ایران‌هراسی در منطقه هستند قدرت تشخیص منافع ملی خویش و نیز بازگشت به منطق اعتدال و میانه‌روی را دارند یا خیر؟
۲. Персидский залив: саудовско-американские игрища ، تير ۱۳۹۶
خلیج فارس؛ بازی عربستان و آمریکا
نویسنده با اشاره به تشدید تنش‌ها و تحولات پیش‌بینی‌ناپذیر در خلیج فارس، دو دیدگاه بدبینانه و خوش‌بینانه در مورد آیندۀ این منطقه را مرور کرده است. در دیدگاه بدبنیانه، اگر تحولات این منطقه به جنگ جهانی سوم منتهی نشود، به تقابلی بزرگ میان کشورهای عربی به رهبری عربستان با ایران منتهی خواهد شد. کیسنجر و برژینسکی نیز تصریح کرده‌اند که اگر جنگ جهانی سومی درکار باشد، در خلیج فارس رخ خواهد داد. به باور نویسنده، فشار کشورهای عربی بر قطر بخشی از طرح آمریکا برای منطقه و بخش دیگر آن اقدامات تروریستی اخیر در تهران است که با سفر ترامپ به منطقه آغاز شده است.
در نوشتار حاضر ضمن بررسی مؤلفه‌های منطقه‌ای و بین‌المللی به‌عنوان متغیرهای مستقل یا منابع بیرونی سیاست خارجی عربستان، به بررسی چهار ویژگی پادشاهی، وهابی، رانتیر و شبه‌جزیره‌ای بودن دولت به‌عنوان متغیرهای میانجی یا منابع داخلی سیاست خارجی این کشور پرداخته شده است. همچنین، پنج محور به‌عنوان اصول و اهداف کلان سیاست خارجی عربستان مورد تأکید قرار گرفته‌‏اند که عبارتند از: برتری‌جویی پیرامونی، موازنه‌سازی منطقه‌ای، مرکزگرایی اسلامی- وهابی، ائتلاف‌سازی بین‌المللی و دموکراسی‌ستیزی. در پایان مسائل اصلی سیاست خارجی عربستان در سطوح مختلف به‌عنوان بازتاب منابع و مؤلفه‌‌های ثابت و متغیر سیاست خارجی از یک‌سو، و اصول و اهداف کلان آن از‌سوی دیگر، بررسی شده‏ است.
در نتیجه رویدادها و تحولات ژئوپلیتیک منطقه‌ای و ژئواستراتژیک قدرت‌های فرامنطقه‌ای از اوایل قرن بیست‏‌ویکم به این سو، موازنۀ منطقه‌ای در راستای منافع ایران و به ضرر عربستان سعودی تغییر پیدا کرده است. این وضعیت، در کنار تحولات داخلی عربستان به‏‌ویژه به قدرت رسیدن رهبران جدید در این کشور، سعودی‌ها را به‌سوی این درک و نگرش از تحولات منطقه سوق داده است که اگر نقش و نفوذ روبه افزایش ایران در چهارچوب راهبرد موازنه‌سازی مجدد، کنترل و مهار نشود، نظم آیندۀ غرب آسیا، ایران‌محور خواهد بود. به‌همین دلیل، ریاض در قالب سیاستی تهاجمی، رویکرد موازنه‌سازی مجدد در برابر ایران را در چهارچوب سه راهبرد موازنه‌سازی سخت، موازنه‌سازی برون‌گرا و موازنه‌سازی درون‌گرا دنبال کرده است.
۵. Кто разжигает саудовско-иранский конфликт? ، خرداد ۱۳۹۶
چه کسی به تقابل ایران و عربستان دامن می‌زند؟
نویسنده با اشاره به اینکه تقابل ایران و عربستان و رقابت آنها برای رهبری منطقه و جهان اسلام یکی از مهم‌ترین موضوعات تنش در خاورمیانه است، تصریح دارد ریاض به کمک غرب مایل به دستیابی به برتری در منطقه و همزمان محروم کردن تهران از این مهم است. به باور وی، تقابل عربستان با ایران به نفع آمریکا است که به‌دنبال مهار تهران است؛ درعین‌حال، ریاض بر آن است که همۀ کشورهای منطقه را نسبت به اینکه ایران به‌دنبال دامن زدن به تنش‌های مذهبی در منطقه است، متقاعد کند. این رویکرد دشمنانه و تجربه ناکافی رهبران جوان عربستان ازجمله محمد بن سلمان سبب اقدامات اشتباهی ازسوی آنها ازجمله بازی سیاسی با قیمت نفت شده که کاهش بهای آن و خسارت به اقتصاد خود عربستان را درپی داشت.
نوشتار حاضر به بررسی سیاست خارجی عربستان درقبال تروریسم تکفیری در عراق و سوریه پرداخته است و دو سوال اصلی را مطرح کرده است: نخست، نقش تروریسم تکفیری در سیاست خارجی عربستان در عراق و سوریه چیست؟ دوم، عربستان چه راهبردهایی درقبال تروریسم تکفیری در این کشورها دنبال می‌کند؟ یافته‌های پژوهش نشان داده که نقش تروریسم تکفیری در سیاست خارجی عربستان ایجاد موازنه تهدید درقبال افزایش قدرت ایران در عراق و سوریه است و راهبردهای عربستان درقبال تروریسم تکفیری در این کشورها طیف‌های متنوعی از حمایت مستقیم، اجماع‌سازی در سطح شورای همکاری خلیج فارس و ائتلاف‌سازی با برخی کشورهای منطقه را دربرمی‌گیرد.
به باور نویسنده، ملک سلمان به دلایل داخلی و خارجی همچون: کاهش تبعات بحران اقتصادی، تحکیم دستاورد سفر شاهزاده محمد بن سلمان و همچنین ایجاد ایران‌هراسی و کاهش تبعات پسابرجام بر جمهوری اسلامی ایران به شرق و جنوب شرق آسیا سفر داشته است. سفر اخیر، اگرچه اهداف گوناگونی داشته؛ ولی یکی از اصلی‌ترین آن کاهش تاثیرات گشایش اقتصادی بین‌المللی در پسابرجام است. جمهوری اسلامی ایران نیز برای خنثی کردن سیاست‌های ضدایرانی عربستان سعودی باید راهبردهایی در ابعاد سیاسی همچون تحرک بخشی به دیپلماسی، تقویت همکاری‌های اقتصادی، افزایش همکاری دفاعی و امنیتی تقویت دیپلماسی عمومی اتخاذ کند.
به باور نویسنده، حاشیۀ پروپاگاندای فارسی سعودی‌ها در این چند سال، چه‌بسا به دلیل کم‌تجربگی در این عرصۀ جدید خیلی موفق عمل نکرده، هر‌چند جریان سکولار عربستان در این زمینه موفق‌تر از جریان مذهبی عمل کرده است، اما به‌هرحال، ارادۀ معطوف به تاثیرگذاری سعودی در ایران همچنان باقی است و چه‌بسا بتوان برخی شعارهایی که چندی است روی سکوهای تماشاچیان فوتبال مجال بروز یافته‌اند، تا اندازه‌ای مرتبط با این ارادۀ معطوف به تاثیرگذاری تلقی کرد.
هدف نوشتار حاضر، بررسی سطح و ویژگی‌های تغییر صورت‌گرفته در سیاست خارجی عربستان است. در مورد این گزاره که سیاست خارجی عربستان شاهد تحولاتی کم‌سابقه است، اجماعی در ادبیات موضوع دیده می‌شود، اما محوریت تغییر (چرایی وقوع)، سطح تغییر (اصول یا ابزارها) و جایگاه بازیگران اصلی (ایران و ایالات متحده) در آن، اختلافات جدی برانگیخته است. به باور نویسنده، سه محور به سیاست خارجی نوین عربستان جهت می‌دهند: تضاد با ایران و تضعیف جایگاه منطقه‌ای آن؛ تنزل ضرورت تطابق اولویت‌های سعودی با رویکرد آمریکا؛ و حرکت در چهارچوب نهادین با هدف مشروعیت‌بخشی به سیاست‌های عربستان و مشروعیت‌زدایی از کنش رقبا و دشمنان.
پیشرفت‌های گسترده در فناوری اطلاعات و حمل‌و‌نقل چنان دنیای ما را درهم تنیده که وابستگی متقابل میان بازیگران سیاسی بیش از پیش جلوه‌گر شده و امکان تفکیک سرنوشت میان ایشان را بسیار سخت کرده و امکان کشیدن خطوط فرضی و خودمصون‌پنداری از تحولات مثبت و منفی منطقه‌ای و جهانی عملا بسیار تنزل یافته است. به‌طور خاص، عبور مرزهای جغرافیایی از دل مرزهای هویتی و ادراکی منطقۀ خاورمیانه موجب پراکنش قومیت‌ها، مذاهب، نژادها و طوایف گوناگون در دولت - ملت‌های مختلف و درنتیجه پیدایش بازیگران سیاسی شده که تکثر چندبعدی در حوزۀ فرهنگی، مذهبی و قومیتی بارزترین شاخصۀ دموگرافیک و ژئوکالچر آن است. به باور نویسنده، عربستان در کاربست ابزار نفوذ خود در راستای تنش‌آفرینی و مواجهۀ نیابتی با ایران لحظه‌ای درنگ نکرده است.

۱ | ۲ | ۳ | ۴ | ۵ | ۶ | ۷ | ۸ | ۹ | ۱۰ | ۱۱ | >> ۱۹